Các cước ù chắn là yếu tố cốt lõi quyết định thắng thua trong mỗi ván bài chắn. Không chỉ đơn thuần là ghép bài để ù, người chơi còn phải hiểu rõ từng loại cước, giá trị tính điểm và thứ tự xướng sao cho chính xác. Chỉ cần đọc sai hoặc thiếu cước, bạn có thể bị phạt đền làng theo đúng luật chơi truyền thống.
Đối với người mới, hệ thống cước trong chắn tương đối phức tạp bởi có nhiều trường hợp đặc biệt, chia thành nhóm tính “gà” và không tính “gà”. Bài viết dưới đây sẽ tổng hợp đầy đủ, giải thích rõ ràng và cập nhật cách hiểu chuẩn hiện nay để bạn tự tin hơn khi tham gia bất kỳ bàn chắn nào.
Ù rộng và ù bạch thủ trong chắn là gì?
Theo tham khảo từ những người tham gia GO99 APP, trong chắn, “ù” là trạng thái người chơi hoàn thiện bộ bài hợp lệ theo luật và giành chiến thắng. Một bộ bài chắn chuẩn khi ù thường bao gồm các chắn (hai quân giống hệt nhau), cạ (hai quân cùng số khác chất) và một quân lẻ chờ kết hợp. Tùy theo cách chờ và cấu trúc bài, ù được chia thành hai dạng phổ biến nhất là ù rộng và ù bạch thủ.
Ù rộng
Các cước ù chắn dạng ù rộng là hình thức ù thông dụng nhất. Khi bắt đầu ván, mỗi người được chia 19 quân và chơi theo nguyên tắc “ăn 1 trả 1”, tổng số quân trên tay luôn giữ nguyên.
Ù rộng xảy ra khi người chơi có tối thiểu 6 chắn, 3 cạ và 1 quân què (quân lẻ). Khi bốc nọc hoặc ăn được quân phù hợp để kết hợp thành chắn hoặc cạ hoàn chỉnh, bạn có thể báo ù ngay.
Đây là kiểu ù dễ gặp nhất, phù hợp cho cả người mới. Tuy nhiên, để tối ưu điểm số, người chơi cần biết cách xướng thêm các cước đi kèm nếu bài đủ điều kiện.
Ù bạch thủ
Ù bạch thủ là trường hợp người chơi chỉ chờ đúng một quân duy nhất để ù. Khi bài có 5 chắn, 4 cạ và 1 quân què đang chờ kết hợp thành chắn cuối cùng, đó được gọi là thế bạch thủ.
So với ù rộng, bạch thủ có độ khó cao hơn vì phạm vi chờ hẹp. Tuy nhiên, nếu thành công, giá trị điểm thường cao hơn và tạo thế trận kịch tính. Người chơi cần tính toán kỹ xác suất quân bài còn lại trong nọc hoặc trên tay đối thủ để quyết định có nên theo bạch thủ hay không.
Quy định về các cước ù chắn và cách xướng
Khi ù, người chơi phải đọc (xướng) đúng tên các cước mình có. Việc xướng sai, thiếu hoặc không đúng thứ tự đều có thể bị xử thua và đền tiền. Vì vậy, hiểu rõ hệ thống cước là điều bắt buộc.
Các cước ù chắn tính “gà”
Theo như những người quan tâm đến game bài GO99 cho biết, cước “gà” là những cước đặc biệt có giá trị thưởng thêm. Thông thường gồm 8 trường hợp phổ biến:
- Ù bòn: Ăn bòn rồi ù ngay trong cùng vòng.
- Ăn bòn: Tách chắn có sẵn để tạo chắn mới; nếu thực hiện hai lần gọi là “2 bòn”.
- Bạch thủ: Ù với thế chờ một quân duy nhất.
- Bạch thủ chi: Ù đúng quân chi chi.
- Thập thành: Sở hữu đủ 10 chắn và ù.
- Kinh tứ chi: Có đủ 4 quân chi đỏ.
- Bạch định: Ù nhưng không có quân đỏ nào.
- Thiên khai: Có 4 quân giống hệt nhau ngay khi chia bài.
Những cước này làm tăng giá trị tiền thưởng đáng kể nên thường được người chơi săn đón.
Các cước ù chắn không tính “gà”
Ngoài nhóm trên, còn khoảng 15 loại cước thường gặp trong chắn truyền thống:
- Xuông: Ù bình thường không có cước đặc biệt.
- Thông: Ù liên tiếp hai ván.
- Chì: Ù quân tự bốc hoặc được trả cửa.
- Phá thiên: Bài không có chắn khi chia nhưng vẫn ù.
- Thiên ù: Ù ngay khi vừa chia bài.
- Địa ù: Ù trước khi qua lượt đánh đầu tiên.
- Chíu ù: Ù khi chíu được quân từ đối thủ.
- Lèo: Có chi chi, cửu vạn, bát sách.
- Tôm: Có thất văn, tam vạn, tam sách.
- Tám đỏ: Ù với 8 quân đỏ.
- Đồng tử hái hoa: Có bộ đặc biệt gồm quân hình đồng tử và hoa.
- Hoa rơi cửa phật: Liên quan tới ngũ vạn đặc biệt.
- Cá lội sân đình: Chì bạch thủ bát vạn.
- Ngư ông bắt cá: Bộ kết hợp hiếm và điểm cao.
- Nhà lầu xe hơi: Tổ hợp đặc biệt khi chia bài.
Việc nhớ đầy đủ các cước này giúp bạn không bỏ sót quyền lợi khi xướng bài.
Cách xướng cước đúng thứ tự
Thứ tự xướng chuẩn theo luật truyền thống:
- Hô “Thông” hoặc “Chi” trước nếu có.
- Tiếp theo là kiểu ù (Thiên ù, Địa ù, Chíu ù…).
- Cuối cùng là các cước đi kèm như Tôm, Lèo, Bạch thủ, Tám đỏ…
Nếu xướng sai trình tự hoặc thiếu cước, người chơi có thể bị xử phạt. Vì vậy, trước khi tham gia các bàn chắn thực tế hoặc , hãy luyện tập ghi nhớ thật kỹ hệ thống cước.
Các cước ù chắn không chỉ giúp bạn giành chiến thắng mà còn quyết định trực tiếp đến số điểm và tiền thưởng nhận được. Hiểu rõ từng loại cước, phân biệt nhóm tính “gà” và không tính “gà”, đồng thời nắm chắc thứ tự xướng sẽ giúp bạn tránh sai sót đáng tiếc.
Bài chắn là trò chơi mang đậm tính chiến thuật và truyền thống. Khi đã thành thạo hệ thống cước ù, bạn sẽ nâng cao đáng kể cơ hội chiến thắng và tự tin hơn trong mọi ván đấu.
